Recent Posts

บันไดเสียงแจ๊ส 2

4.บันไดเสียง มิกโซลิเดียน แฟล็ต 6 ถ้าพิจารณาจากบันไดเสียงไมเนอร์ จะเริ่มต้นจากเสียงขั้นที่ 5 ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ขาขึ้น เรียงลำดับขึ้นไปจนครบ 8 ขั้น บันไดเสียง มิกโซลิเดียน แฟล็ต 6 ถ้าพิจารณาจากโมด คือมิกโซลิเดียนโมดที่ลดขั้นที่ 6 ลงครึ่งขั้น 5.บันไดเสียง ไมเนอร์ แฟล็ต 5 ถ้าพิจารณาจากบันไดเสียงไมเนอร์ จะเริ่มต้นจากเสียงขั้นที่ 6 ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ขาขึ้น เรียงลำดับขึ้นไปจนครบ 8 ขั้น บันไดเสียง ไมเนอร์ แฟล็ต 5 ถ้าพิจารณาจากโมด คือเอโอเลียนโมดที่ลดขั้นที่ 5 ลงครึ่งขั้น 6.บันไดเสียง โลเครียน แฟล็ต 4 ถ้าพิจารณาจากบันไดเสียงไมเนอร์ จะเริ่มต้นจากเสียงขั้นที่ 7 ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ขาขึ้น เรียงลำดับขึ้นไปจนครบ 8 ขั้น บันไดเสียง โลเครียน แฟล็ต 4 ถ้าพิจารณาจากโมด คือโลเครียนโมดที่ลดขั้นที่ […]

บันไดเสียงแจ๊ส

บันไดเสียงแจ๊ส หมายถึงบันไดเสียงที่นักดนตรีแจ๊สนำมาใช้บรรเลงดนตรีแบบคีตปฏิภาณ(Improvise) เพื่อสร้างทำนองและเสียงประสานให้เกิดความสลับซับซ้อน ชื่อของบันไดเสียงแจ๊ส สื่อเป็นนัยให้รู้ว่ามีพื้นฐานมาจากโมด ซึ่งได้ถูกแปลงเสียงตามขั้นต่าง ๆ ถ้าเรารู้จักโมด เราก็จะเข้าใจบันไดเสียงแจ๊ส 1.บันไดเสียง ดอเรียน แฟล็ต 2 ถ้าพิจารณาจากบันไดเสียงไมเนอร์ จะเริ่มต้นจากเสียงขั้นที่ 2 ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ขาขึ้น เรียงลำดับขึ้นไปจนครบ 8 ขั้น บันไดเสียง ดอเรียน แฟล็ต 2 ถ้าพิจารณาจากโมด คือดอเรียนโมดที่ลดขั้นที่ 2 ลงครึ่งขั้น 2.บันไดเสียง ลิเดียน ชาร์ป 5 ถ้าพิจารณาจากบันไดเสียงไมเนอร์ จะเริ่มต้นจากเสียงขั้นที่ 3 ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ขาขึ้น เรียงลำดับขึ้นไปจนครบ 8 ขั้น บันไดเสียง ลิเดียน ชาร์ป 5 ถ้าพิจารณาจากโมด คือลิเดียนโมดที่เพิ่มขั้นที่ 5 ขึ้นครึ่งขั้น 3.บันไดเสียง มิกโซลิเดียน ชาร์ป 4 ถ้าพิจารณาจากบันไดเสียงไมเนอร์ จะเริ่มต้นจากเสียงขั้นที่ 4 ของบันไดเสียงเมโลดิกไมเนอร์ขาขึ้น […]

โหมด MODE 2

4.ลิเดียนโมด (Lydian mode) เริ่มต้นขั้นที่ 4 ของบันไดเสียงเมเจอร์ และไล่ระดับเสียงต่อเนื่องขึ้นไปในระยะคู่แปด(Octave)โครงสร้างเสียงของลิเดียนโมด ประกอบด้วยระยะเต็มขั้น(Whole Step) และระยะครึ่งขั้น(Half Step) 5.มิกโซลิเดียนโมด (Mixolydian mode) เริ่มต้นขั้นที่ 5 ของบันไดเสียงเมเจอร์ และไล่ระดับเสียงต่อเนื่องขึ้นไปในระยะคู่แปด(Octave) โครงสร้างเสียงของมิกโซลิเดียนโมด ประกอบด้วยระยะเต็มขั้น(Whole Step) และระยะครึ่งขั้น(Half Step) 6.เอโอเลียนโมด (Aeolian mode) เริ่มต้นขั้นที่ 6 ของบันไดเสียงเมเจอร์ และไล่ระดับเสียงต่อเนื่องขึ้นไปในระยะคู่แปด(Octave) โครงสร้างเสียงของเอโอเลียนโมด ประกอบด้วยระยะเต็มขั้น(Whole Step) และระยะครึ่งขั้น(Half Step) 7.โลเครียนโมด (Locrian mode) เริ่มต้นขั้นที่ 7 ของบันไดเสียงเมเจอร์ และไล่ระดับเสียงต่อเนื่องขึ้นไปในระยะคู่แปด(Octave) โครงสร้างเสียงของโลเครียนโมด ประกอบด้วยระยะเต็มขั้น(Whole Step) และระยะครึ่งขั้น(Half Step)

โหมด Mode 1

โมด (Mode) ออกเสียงว่า “โหมด” คือบันไดเสียงของกรีกสมัยโบราณ โมดถูกนำมาใช้อีกครั้งในยุคกลาง ในสมัยของ เซนต์แอมโบรส(St.Ambrose. 340-397) บิชอปแห่งเมืองมิลาน และในยุคฟื้นฟูศิลปวิทยา  เสียงดนตรีในแต่ละโมดจะอยู่บนคีย์เปียโนสีขาวล้วนๆ   เช่น ไอโอเนียน โมด (Ionian mode) เหมือนกับบันไดเสียง C major เสียงอยู่บนคีย์สีขาวจากโน้ต C-C   โมดอื่น ๆ ที่เหลืออีก 6 โมดก็ใช้ระดับเสียงบนคีย์สีขาวเหมือนกัน แต่ใช้โน้ตเริ่มต้นคนละตัวโน้ต แตกต่างกันออกไป ตัวอย่างเช่น ดอเรียน โมด (Dorain mode) ใช้คีย์สีขาวเริ่มจากโน้ต D ถึง D เป็นต้น ตั้งแต่ศตวรรษที่ 17 – ปลายศตวรรษที่ 19 โมดถูกนำมาใช้น้อยลง บันไดเสียงเมเจอร์และบันไดเสียงไมเนอร์ถูกนำมาใช้แทนที่โมดเป็นระยะเวลานานติดต่อกันหลายร้อยปี ในปัจจุบันได้มีการนำโมดมาใช้ใหม่อีกครั้งในบางบทเพลง 1.ไอโอเนียนโมด (Ionian mode) เริ่มต้นขั้นที่ 1 ของบันไดเสียงเมเจอร์ และไล่ระดับเสียงต่อเนื่องขึ้นไปในระยะคู่แปด(Octave) โครงสร้างเสียงของไอโอเนียนโมด ประกอบด้วยระยะเต็มขั้น(Whole Step) […]

บันไดเสียงเมเจอร์ – ไมเนอร์ (Major – Minor Scales)

บันไดเสียง หมายถึงชุดของระดับเสียงดนตรีที่มีการนำมาจัดเรียงลำดับขั้นไว้อย่างเป็นระเบียบในระยะขั้นคู่ 8 (octave) การนำระดับเสียงดนตรีมาจัดเรียงลำดับขั้นมีหลายรูปแบบ แตกต่างกันไปตามภูมิภาค ตามเชื้อชาติ ทำให้เกิดบันไดเสียงขึ้นหลายชนิด บันไดเสียงที่ถูกนำมาใช้มากที่สุดคือบันเสียงชนิดเมเจอร์และไมเนอร์ บันไดเสียงอีกหลายชนิดก็ถูกนำมาใช้เหมือนกัน รวมทั้งโมด (Modes)และบันไดเสียงดนตรีแจ๊ส (Jazz Scales) ตัวโน้ต นำมาเรียงลำดับขั้นตามตัวอักษรในระยะขั้นคู่ 8 โดยไม่ซ้ำตัวอักษร(ขั้นที่ 1และ 8 โน้ตชื่อเดียวกัน แต่คนละระดับเสียง)และไม่ข้ามขั้น การจัดเรียงลำดับเสียงมีทั้งระยะเต็มขั้น(Whole Step) ห่างกัน 1 เสียง และระยะครึ่งขั้น (Half Step) ห่างกันครึ่งเสียง ระยะระหว่างโน้ตขั้นที่ 1-2, 2-3, 4-5, 5-6 และ 6-7 ห่างกัน 1 เสียงเต็ม ระยะระหว่างโน้ตขั้นที่ 3-4 และ 7-8 ห่างกัน 1/2 เสียง โครงสร้างของเสียงในบันไดเสียงเมเจอร์ขาขึ้นกับขาลงเหมือนกัน โน้ตขั้นที่ 1 ของบันไดเสียงเมเจอร์จะเริ่มต้นด้วยโน้ตเสียงใดก็ได้จากเสียงที่จัดเรียงแบบโครมาติกทั้งขาขึ้นและขาลง ต่อจากนั้นจะต้องทำตามกฎคือ โน้ตตัวต่อ ๆ […]

กุญแจอัลโตและเทเนอร์

กุญแจอัลโต (Alto Clef)  เป็นกุญแจชนิดหนึ่งของกุญแจซี (C Clef )  ตำแหน่งของกุญแจชนิดนี้บันทึกคาบอยู่บนเส้นที่ 3 ของบรรทัด 5 เส้น ทำให้โน้ตบนเส้นที่ 3 เป็นโน้ต C – กลาง (middle C) ระดับเสียงบนบรรทัด 5 เส้นที่บันทึกด้วยกุญแจอัลโต จะเป็นระดับที่เหมาะกับเครื่องดนตรีที่มีระดับเสียงกลาง – สูง เช่น วิโอลา  เป็นต้น กุญแจเสียงชนิดนี้ใช้น้อยกว่ากุญแจซอลและกุญแจฟา กุญแจเทเนอร์ (Tenor Clef)  เป็นกุญแจชนิดหนึ่งของกุญแจซี (C Clef ) ตำแหน่งของกุญแจชนิดนี้บันทึกคาบอยู่บนเส้นที่ 4 ของบรรทัด 5 เส้น ทำให้โน้ตบนเส้นที่ 4 เป็นโน้ต C – กลาง (middle C) ระดับเสียงบนบรรทัด 5 เส้นที่บันทึกด้วยกุญแจเทเนอร์ จะเป็นระดับที่เหมาะกับเครื่องดนตรีที่มีระดับเสียงกลาง – ต่ำ เช่น เชลโล  ทรอมโบน และบาสซูน  เป็นต้น เครื่องดนตรีเหล่านี้สามารถบรรเลงด้วยโน้ตที่บันทึกด้วยกุญแจฟาได้เหมือนกัน […]

กุญแจ

กุญแจ คือสัญลักษณ์ทางดนตรีที่บันทึกไว้ตอนต้นของบรรทัด 5 เส้นแต่ละบรรทัด กุญแจมีหน้าที่กำหนดระดับเสียงบนบรรทัด 5 เส้น ให้เป็นไปตามชนิดของกุญแจนั้น ๆ กุญแจมีหลายชนิด แต่ละชนิดมีรูปร่างแตกต่างกัน กุญแจซอล (ไทย) หรือ กุญแจเทรเบิล (Treble Clef) หรือ กุญแจจี (G Clef ) คือกุญแจชนิดเดียวกัน แต่มีชื่อเรียกแตกต่างกันหลายชื่อ ตำแหน่งของกุญแจชนิดนี้บันทึกคาบอยู่บนเส้นที่ 2 ของบรรทัด 5 เส้น ทำให้โน้ตบนเส้นที่ 2 เป็นโน้ต G ซึ่งอยู่สูงกว่าโน้ต C – กลาง (middle C) เป็นระยะคู่ 5 ระดับเสียงบนบรรทัด 5 เส้นที่บันทึกด้วยกุญแจซอล จะเป็นระดับที่เหมาะกับเครื่องดนตรีที่มีระดับเสียงสูง เช่น ฟลุ้ต ไวโอลิน ทรัมเป็ต เป็นต้น เทคนิกการจดจำชื่อระดับเสียงบนเส้นทั้ง 5 เส้น คือพูดประโยคว่า “Every […]

ค่าและเครื่องหมายกำกับโน๊ต

ลำดับของระดับเสียงดนตรี A B C D E F G ที่ได้บันทึกไว้บนบรรทัด 5 เส้น กับลำดับของระดับเสียงที่ไล่เลียงกันไปตามลำดับบนคีย์สีขาวของเปียโน จะมีความสัมพันธ์ของระดับเสียงเกิดขึ้นอย่างแน่นอน ไม่มีเปลี่ยนแปลง ระยะครึ่งขั้น (half step) คือหน่วยของระดับเสียงที่เล็กที่สุดที่ใช้ในระบบเสียงของดนตรีตะวันตก(Western Music) บนคีย์เปียโน ระยะครึ่งขั้นคือช่วงเสียงที่เกิดขึ้นระหว่างคีย์ใดๆก็ได้ที่อยู่ใกล้ชิดกันที่สุด เช่น ระหว่างคีย์สีขาวไปยีงคีย์สีดำที่อยู่ใกล้ชิดกันที่สุด หรือระหว่างคีย์สีดำไปยังคีย์สีขาวที่อยู่ใกล้ชิดกันที่สุด มีระยะครึ่งขั้นที่เกิดขึ้นโดยธรรมชาติอยู่แล้ว 2 ระยะ เกิดขึ้นระหว่างคีย์สีขาว 2 คู่ คือ E-F และ B-C ระยะครึ่งขั้น 2 ระยะที่เกิดต่อเนื่องกันไปเราเรียกว่าระยะเต็มขั้น (Whole Step) เครื่องหมายแปลงเสียง เป็นสัญลักษณ์ทางดนตรีที่ใช้บันทึกเพื่อให้ระดับเสียงของโน้ตตัวนั้นเปลี่ยนแปลงไปจากระดับเสียงเดิม เครื่องหมายแปลงเสียงมีอยู่ 5 ชนิดได้แก่ 1.แฟล็ต (Flat) เปลี่ยนระดับเสียงของตัวโน้ตให้ต่ำลง 1/2 ขั้น 2.ชาร์ป (Sharp) เปลี่ยนระดับเสียงของตัวโน้ตให้สูงขึ้น 1/2 ขั้น 3.ดับเบิลชาร์ป […]

การเขียนโน๊ต

ตัวอักษรดนตรี หมายถึง ตัวอักษรภาษาอังกฤษที่ใช้เรียกชื่อโน้ต มี 7 ตัว คือ A, B, C, D, E, F, G ตัวอักษรทั้ง 7 นี้จะปรากฎอยู่บนลิ่มนิ้วคีย์บอร์ดสีขาว และจะปรากฎซ้ำไปจนตลอดลิ่มนิ้วทั้งหมด เมื่อเริ่มเล่นคีย์บอร์ดตั้งแต่เสียง A ไล่เรียงไปตามลำดับจนเสียงเสียง G ระดับเสียงของตัวโน้ตจะเพิ่มสูงขึ้นตามลำดับ บรรทัด 5 ประกอบด้วยเส้นตรง (lines) จำนวน 5 เส้นลากขนานกันไปในแนวนอน มีช่องว่าง (spaces) ระหว่างเส้นจำนวน 4 ช่องที่มีระยะห่างเท่ากันโดยตลอด บรรทัด 5 เส้นมีไว้สำหรับบันทึกตัวโน้ต ตัวหยุดและสัญลักษณ์อื่น ๆ ทางดนตรี เส้นและช่องของบรรทัด 5 เส้นเรียกโดยเรียงลำดับจากล่างขึ้นบนดังนี้ บรรทัด 5 เส้น 1 ชุด ตรงกับภาษาอังกฤษว่า Staff (เอกพจน์) บรรทัด 5 เส้นที่มีมากกว่า […]

ระดับเสียง (Pitch)

ระดับเสียง คือคำศัพท์ทางดนตรี ตรงกับคำภาษาอังกฤษว่า “Pitch” หมายถึงคลื่นความถี่ของโน้ตดนตรี สามารถวัดได้เป็นรอบต่อวินาที มีทั้งระดับเสียงสูงและต่ำ ระดับเสียงสูงจะปรากฎอยู่ทางด้านขวาของลิ่มนิ้วเปียโน ระดับเสียงต่ำอยู่ทางด้านซ้ายของลิ่มนิ้วเปียโน ระยะระหว่างโน้ตเสียงสูงกับโน้ตเสียงต่ำเรียกว่าช่วงเสียง (Pitch range) คำศัพท์”ช่วงเสียง” โดยปกติจะใช้อธิบายถึงระดับเสียงการขับร้องเพลงของคน 4 ระดับ คือ 1. โซปราโน (Soprano) คือเสียงสูงของผู้หญิง 2. อัลโต (Alto) คือเสียงต่ำของผู้หญิง 3. เทเนอร์ (Tenor) คือเสียงสูงของผู้ชาย 4. เบส (bass) คือเสียงต่ำของผู้ชาย ระดับเสียงมาตรฐานซึ่งเป็นที่ยอมรับของวงการดนตรีทั่วโลก คือ A – 440 หมายถึงโน้ต A ที่อยู่เหนือระดับโน้ต C กลาง (Middle C) มีความถี่ของคลื่นเสียงที่ 440 รอบต่อวินาที (440 เฮิรทซ์)